ZUS ostrzega przed oszustami, którzy coraz częściej podszywają się pod pracowników Zakładu.
Wymyślają nowe i wyrafinowane zabiegi, aby wyłudzić pieniądze lub dane. Do manipulacji używają m.in. popularnych komunikatorów internetowych.
Co robią oszuści? Jak się chronić? Co zrobić, gdy otrzymasz podejrzaną wiadomość?
Osobiście lub cyfrowo
W ostatnich miesiącach otrzymaliśmy wiele sygnałów, że oszuści podszywają się pod pracowników Zakładu. Do klientów ZUS-u docierały fałszywe wiadomości wysyłane przez naciągaczy na adresy mailowe, jako SMS-y bądź w formie wiadomości na komunikatorach internetowych jak Messenger czy WhatsApp. Ponadto oszuści podejmują kontakt telefoniczny. Po co? Celem takich działań jest wyłudzenie danych osobowych, informacji o rachunkach bankowych bądź skłonienie do otwarcia niebezpiecznych linków lub załączników – Sebastian Szczurek, regionalny rzecznik prasowy ZUS województwa opolskiego.
Oszuści stosują coraz bardziej zaawansowane technicznie i psychologicznie metody perswazji, a ich katalog rośnie praktycznie każdego dnia. Dlatego ZUS ściśle współpracuje z Policją i innymi instytucjami zwalczającymi zwłaszcza cyberprzestępczość wymierzoną w osoby starsze. Wysyłane przez przestępców fałszywe wiadomości SMS lub e-mail, które dotyczą np. zwiększenia emerytury, zmiany numeru telefonu czy rzekomych zmian dokonanych na Platformie Usług Elektronicznych (PUE)/eZUS to nie tylko działanie na szkodę klientów, ale także Zakładu.
Jak się chronić?
Jak podkreśla ZUS warto pamiętać o kilku podstawowych elementach:
- ZUS nie prosi o podanie danych osobowych drogą mailową, SMS-ową lub za pomocą wiadomości poprzez komunikatory internetowe,
- ZUS nie wysyła linków do logowania ani do weryfikacji danych przez wiadomości tekstowe,
- ZUS nie wysyła umów ani formularzy do wpłaty na rachunki inwestycyjne,
- ZUS nie nakłania do wykonywania przelewów na wskazane konto bankowe.
Apel ZUS-u jest prosty: zanim otworzysz załącznik w mailu, odpowiesz na rzekomą wiadomość SMS lub na innych komunikatorze – skorzystaj z infolinii ZUS-u lub zweryfikuj te „propozycje” z pracownikiem w najbliższej placówce Zakładu. Pośpiech przy podejmowaniu decyzji lub udzielaniu odpowiedzi złym doradcą, a przestępcy umiejętnie wywierają presję, bo wiedzą, że jeśli klient najpierw zadzwoni do ZUS, to oszustwo się nie powiedzie.
Co robią oszuści?
W ostatnim czasie oszuści podszywający się pod pracowników ZUS są bardzo aktywni. Najczęściej chodzi im o pozyskanie numeru PESEL, numeru konta bankowego oraz danych logowania (np. do poczty elektronicznej czy bankowości internetowej). Przestępcy mogą również próbować wyłudzić pieniądze.
Oszuści w domu
Podająca się za pracownika ZUS-u kobieta odwiedzała domy szczególnie osób starszych i proponowała pomoc w wypełnianiu wniosków dotyczących m.in. przejścia na emeryturę czy uzyskania bonu turystycznego.
Ważne! Wizyty pracowników poza siedzibami jednostek ZUS są możliwie, ale w ściśle określonych przypadkach. To przykładowo kontrola prawidłowości wykorzystania zwolnień lekarskich. Drugim przypadkiem wizyt jest kontrola przeprowadzana u osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą. Kontrolę taką prowadzą wyłącznie inspektorzy kontroli na podstawie upoważnienia i jest ona wcześniej zapowiadana.
Oszuści w sieci
Klienci ZUS-u otrzymywali wiadomości o zmianie kanału odzyskiwania dostępu do profilu na PUE/eZUS. Zawierały w załączniku „plik logowania” (na przykład z rozszerzeniem .xll). Fałszywe maile wyglądają wiarygodnie – mogą nawet zawierać domenę „zus.pl” w adresie nadawcy oraz dane przypominające prawdziwy login PUE/eZUS.
Oszuści wysyłają też wiadomości od osób podających się za „pracowników Działu Świadczeń czy Emerytur”, w związku z „projektem” dotyczącym dodatkowego zarobku i zwiększenia otrzymanej emerytury. W kolejnym etapie klienci są proszeni o zrealizowanie przelewu na dane z fałszywej umowy, którą otrzymali.
Ważne! ZUS nie wysyła do swoich klientów korespondencji e-mailowej. Kontakt elektroniczny ze strony Zakładu możliwy jest jedynie w sytuacji, gdy klient ma profil na
PUE/eZUS i wyraził zgodę na taką formę kontaktu.
Oszuści telefoniczni
Osoby podszywające się pod pracowników Zakładu dzwonią i proszą np. o potwierdzenie zmiany numeru telefonu w ZUS lub na PUE/eZUS. Często rozmowy dotyczą instytucji finansowych, z których korzystają klienci.
Ważne! Konsultanci infolinii ZUS nie dzwonią do klientów w sprawie zmiany numerów telefonów do konta na PUE/eZUS czy zmiany numerów telefonów w bankach.
Oszuści w mediach społecznościowych
W mediach społecznościowych pojawiają się spreparowane konta ZUS oraz fałszywe reklamy. Rozpowszechniają one nieprawdziwe informacje, np. o rzekomych inwestycjach, które zagwarantują emeryturę już w wieku 50 lat lub pozwolą zwiększyć kwotę już pobieranego świadczenia. Oszuści twierdzą, że wystarczy zainwestować już 500 zł, żeby uzyskać dodatkowe pieniądze.
Ważne! ZUS nie wysyła do swoich klientów e-maili z umowami, prośbami o podanie danych kart kredytowych ani nie zachęca do otwierania plików i linków.
Co zrobić, gdy otrzymasz podejrzaną wiadomość?
- Nie podawaj nikomu poufnych informacji, zwłaszcza po otrzymaniu podejrzanych wiadomości (komunikator, e-mail czy SMS) zawierających prośbę o udostępnienie danych.
- Nie klikaj w podejrzane linki – ani e-mailowe, ani przesyłane w wiadomościach SMS lub komunikatorach.
- Nie pobieraj załączników z nieznanego źródła.
Jeżeli masz wątpliwości co do tożsamości osoby, która podaje się za pracownika ZUS, skontaktuj się z najbliższą placówką ZUS lub zadzwoń do Centrum Kontaktu Klientów pod numer 22 560 16 00.
Źródło: Sebastian Szczurek Regionalny Rzecznik Prasowy ZUS województwa opolskiego